• تاريخ: يکشنبه 18 ارديبهشت 1390

شعبان


           

  بدان كه شعبان ماه بسيار شريفى است و به حضرت رسول خدا(ص ) منسوب است و فضيلتش بیشتر از ماه رجب است و ماهى است كه در آن روزي هايى بندگان براى ماه رمضان زياد مي شود. در آن بهشت هارا زينت می دهند. در فضيلت روزه اش روايات بسيار وارد شده، بلكه روايت شده كه روزه شعبان براى كسي كه مرتكب خون حرام شده (قتل) باشد، او را نفع مى بخشد. سيد براى روزه هر روز اين ماه، فضيلتى روايت كرده است.

 

روز اول

 

روزه اش فضيلت بسياری دارد و وارد شده كه بهشت بر او واجب گردد، البته .

در اين روز، سنه 317، عبدالله بن احمد، ابوالقاسم كعبى بلخى، رئيس طائفه معتزله، وفات كرد.

در اين روز، سنه 264، شيخ الفقهاء الاصوليين و مربى العلماء و المجتهدين ، البحر الزاخر، مولانا الشيخ محمد حسن النجفى ابن الشيخ باقر، صاحب كتاب جواهرالكلام  الذى لم يصنف فى الاسلام مثله فى الحلال والحرام، وفات كرد.

روز دوم

 
شب این روز،نمازی پنجاه ركعت است دارد به حمد و توحيد و معوذتين.

 

  در اين روز، سنه 2 و بقولى روز آخر اين ماه، روزه ماه رمضان، واحب شد و آيه مباركه: يا أيها الذين آمنوا كتب عليكم الصيام ... نازل گرديد.

دراين روز، سنه 202، فضل بن سهل، در حمام سرخس غيلة مقتول شد. هنگامي كه با ماءمون و حضرت امام رضا (ع) به جانب عراق سفر مي كردند. و او را ذوالرياستين مي گفتند چون كه هم وزير و مشير مأمون بود و هم رياست جند و لشكربا او بوده .

  در اين روز سنه 255، معتز بالله بن متوكل، خليفه 13 عباسى کشته شد. علتش این بود که گروهی از لشکرش که ترک بودند بر علیه برخاستند و به سر كردگى صالح بن وصيف، در روز مبعث براو شوريدند و به حجره او ريختند و پاى او را گرفتند و بيرون كشيدند و او را در آفتاب گرم ایستاندند. از حرارت زمين، گاهى معتز، تكيه بر يك پا مي كرد و چون گرم مي شد، آن پا را بر مي داشت و پاى ديگر را مي گذاشت. آنها او را می زدند و مي گفتند: خود را از خلافت خلع كن ولی او موافقت نمی کرد و دست خود را پسر صورت كرده بود تا آن كه ناگزیر، خود را خلع كرد. سه روز به او آب و غذا ندادند سپس او را در سردابى نمود و در آن را مسدود كرد تا در آن هلاك شد و به قولى او را با آب جوش حقنه كرد تا مرد. معتز ملعون، قاتل حضرت هادى عليه السلام است .

  و نيز در اين روز، سنه 396، خواجه عبدالله انصارى، متولد شد. او از احفاد ابو ايوب انصارى و صاحب مناجات فارسيه و كلمات حكيمه است. وفاتش در حدود سنه 481، بوده و در بقعه كاذر گاه هرات به خاك رفته و قبرى كه در صحن حضرت سلمان در مدائن است و منسوب به عبدالله انصارى است، معلوم نيست كه از كيست.

 

روز سوم

شب این روز، شب ولادت امام حسين عليه السلام است. دو ركعت نماز دارد، در هر ركعت حمد و بيست و پنج مرتبه توحيد.


  این روز، روز بسيار مباركى است و موافق مشهور روز ولادت با سعادت حضرت سيد الشهداء است و روزی است كه ملائكه آسمان ها به تهنيت پيغمبر خدا(ص ) به اين مولود مسعود آمدند و از خاك قبر آن مظلوم براى رسول خدا(ص) آوردند و او را تعزيت نيز بگفتند. فطرس ملك يا دردائيل پناه به آن طفل معصوم و امام مظلوم برد، خداوند او را بخشيد و به جاى خودش برگرداند

  در اين روز، سنه 60، جناب سيد الشهداء(ع ) وارد مكه شد. وقتی كوفيان فهميدند كه آن جناب از بيعت يزيد سر باز زده و به مكه رفته، نامه هاى متواتر و متوالى خدمت آن حضرت نوشتند و او را به كوفه دعوت کردند. حضرت جواب نامه هایشان را با جناب مسلم فرستاد.

روز چهارم

شبش، چهل ركعت دارد در هر ركعت حمد يك مرتبه و بيست و پنج مرتبه توحيد.

  در اين روز، سنه 440، شيخ عارف، ابوسعيدبن ابوالخير وفات كرد. شيخ بهائى فرموده: او معروف به محبت اهل بيت عليهم السلام بود .

  و در اين روز، سنه 683، صاحب اعظم، شمس الدين محمد جوينى امامى، ملقب به صاحب الديوان، وزير هلاكوخان، شهيد شد. در روز چهارم ذي قعده به حال او فى الجمله، اشاره شد.

  در اين روز، سنه 694، سلطان غازان به اسلام تشرف پیدا کرد و نام خود را محمد گذاشت. با اسلام آوردن او، قريب صد هزار نفر از عساكر و غيره مسلمان شد و علماى اسلام را انعام بسيار فرمود و امر فرمود كه آتشكده ها را خراب و ويران كردند و بت ها را درهم شكستند.

روز پنجم


نماز شب این روز دوركعت است. هر ركعت حمد و پانصد مرتبه توحيد و بعد از نماز، هفتاد مرتبه صلوات .

در اين روز، سنه 4: بنابر روايتى ولادت حضرت امام حسين عليه السلام واقع شده است .

و هم در اين روز، به قول شهيد، ولادت امام زين العابدين عليه السلام واقع شده است .علامه مجلسی فرموده: اگر احتياطا امروز و روز سوم راحرمت بگذارند و اعمال آن روز را در اين روز، انجام دهند خصوصا زيارت، بهتر است .

و در اين روز، سنه 435، سلطان الدوله ديلمى، كه از متصلبين( ثابت قدم) شيعه بوده وفات كرده .

روز ششم


نماز این شب چهار ركعت است. در هر ركعت حمد يك مرتبه و توحيد پنجاه مرتبه .

  در اين روز، سنه 573، ابن الصيفى سعد بن محمد، معروف به حيص و بيص شاعر، وفات كرد و در مقابر قريش به خاك رفت.

 

 

روز هفتم

 

  نماز شب این روز، دو ركعت است. در ركعت اول، بعد از حمد صد مرتبه توحيد و در رکعت دوم بعد از حمد صد مرتبه آية الكرسى.


در روايتى است كه روز ولادت حضرت اميرالمؤمنين عليه السلام بوده، لكن خلاف مشهور است .

روز هشتم


  شب این روز، دو رکعت نماز دارد. در ركعت اول حمد و آية آمن الرسول تا آخر سوه و پانزده مرتبه توحيد و در دوم حمد و آية قل انما انابشر و پانزده مرتبه توحيد.

  در اين روز، سنه 1137، سلطان محمد افغانى وفات كرد و سلطان اشرف مردود به جاى وى نشست. اين در ايامى بود كه افاغنه به اصفهان ريخته بودند و اصفهان را تسخیر كرده و شاه سلطان حسين صفوى را حبس كرده بودند. به دستور او قريب پانصد حمام و مدرسه و مسجد را خراب كردند. فتنه افاغنه بر اهل اصفهان و ابتلاى به قحط و بيشتر از آن است كه ذكر شود. آقا هادى نجل مرحوم آخوند ملاصالح مازندانى، از وضع قحطى اصفهان در آن ايام، قصه عجيبى نقل كرده ولی چون خيلى غريب مى نمود، ذكر نكردم .

روز نهم


نماز شبش چهار ركعت است ، در هر ركعت حمد و ده مرتبه نصر.

بنا بر قولى ولادت حضرت سجاد(ع ) واقع شده .

و در اين روز، سنه 357، متقی بالله، خليفه 21 عباسى وفات كرد.

و در اين روز، سنه 481 ابوالقاسم عبدالعزيز، معروف به ابن براج، فقيه امامى مؤلف جمله از كتب فقيه مثل كامل و موجز و مهذب و غيره، وفات يافت. او شاگرد سيد مرتضى و شيخ بوده و در طرابلس، كه نزديك بعلبك باشد، قضاوت داشته. از دره بهيه معلوم ميشود كه یکی از القاب او (حافى) است.

 

  و در اين روز، سنه 577، عبدالرحمن بن محمد، معروف به ابن الانبارى – نحوى، وفات كرد. انبار در قديم، شهری در کنار فرات بوده که در  ده فرسخى بغداد واقع شده. در سابق انبار غذای كسرى بوده .

  و در اين روز، سنه 1039، سيل بزرگی در مكه آمد و  چهار هزار و دو نفر غرق شدند كه از جمله معلمى به همراه سى شاگردش. فردای آن روز كه پنجشنبه بود، تمام عرض کعبه از طرف ميزاب و قريب نصفى هم از طرف طول منهدم شد. روز سه شنبه سوم جمادى الاخره سنه 1040، بقيه خانه را منهدم كردند مگر موضع حجر الاسود. دوباره محكم ساختند. كسي كه کعبه را باز سازی کرد، سيد اجل عالم، مرحوم آسيد بن زين العابدين كاشى، مجاور به مكه، تلميذ ملامحمد امين استرآبادى بود. اين سيد، در اين مورد، كتابى موسوم به مفرحة الانام فى تأسيس بيت الله الحرام نوشته و در آخر كار، به دست اهل سنت، شهيد شد. رحمه الله .

روز دهم


نماز شبش چهار ركعت ست. در هر ركعت حمد و آية الكرسى و سه مرتبه كوثر.

  در اين روز، سنه 754، پسر خواهر آية الله علامه حلى، سيد عميد الدين كه از خانواده علم و صاحب شرح تهذيب الاصول و غيره است، وفات كرد. او غير از عميدالروساء هبة الله ابن حامد، راوى صحيفه سجاديه و گوينده حدثنا است كه در اول صحيفه آمده.

 

روز یازدهم

 

نماز شبش هشت ركعت است، در هر ركعت حمد و ده مرتبه جحد(کافرون).

  در اين روز، سنه 776، محمد بن عبدالرحمن، معروف به ابن الصانع حنفى، صاحب شرح الفيه و شرح قصيده برده وفات كرد.

 

  و در اين روز، سنه 1173، ملا اسمعيل مازندرانى خاجوئى، صاحب شرح مدارك و غيره وفات كرد و در تخته فولاد به خاك رفت .

روز دوازدهم

 

نماز شبش دوازده ركعت است در هر ركعت حمدو ده مرتبه الهیكم التكاثر.

روز سیزدهم


در شب این روز، دو ركعت دارد، در هر ركعت حمد و يك مربته سوره والتين

 

روز چهاردهم

 
نماز شبش چهار ركعت است ، در هر ركعت حمد و پنج مرتبه سوره والعصر.

روز پانزدهم


  شب این روز، شب بسيار مباركى است. فضيلت و اعمال آن بیشتر از آن است كه ذكر شود. اين شب را ليلة البرات و ليلة الصك و ليلة المباركه و ليلة الرحمة گويند. اين شب بعد از ليلة القدر، برترین شب هاست. حق تعالى فضل خود را در اين شب به بندگاه عطا مي فرمايد و بااحسان خود، گناهان ايشان را مي آمرزد و شبى است كه حق تعالى بذات مقدس خود، قسم خورده كه سائلى را از درگاه خود رد نكند مگر آنكه معصيتى از خدا بطلبد. روايت است كه از اول تا بآخر اين شب از جانب حق تعالى ندا مي رسد كه آيا استغفار كننده اى هست كه از گناهان خود طلب آمرزش ‍ كند، تامن او را بيامرزم. آيا كسى هست كه طلب روزى كند، تا من او را روزى دهم و از جمله بركات اين شب آن است كه سلطان عصر و امام زمان ارواحنافداه در سحر اين شب متولد شده و باعث مزيد شرافت اين ليله مباركه شده.

  در اين روز، سنه 255، ولادت با سعادت امام زمان، حضرت حجة بن الحسن، صاحب الامر عليه السلام واقع شده . شيخ صدوق از حكيمه، دختر حضرت جواد عليه السلام روايت كرده كه فرموده: امام حسن عسكرى عليه السلام فرمود: كه اى عمه ! امشب شب نيمه شعبان است و خداوند تبارك و تعالى در اين شب در اين شب ظاهر مي كند.
گفتم : از كدام زن ؟
فرمود: از نرجس.

گفتم : بخدا قسم ، در او اثر حملى نيست .
فرمود: همان است كه به تو گفتم.
حكيمه گفت: پس وارد شدم بر نرجس.... چون آثارى از وضع حمل در نرجس نديدم در دلم چيزى گذشت كه صداى حضرت عسكرى عليه السلام بلند شد كه اى عمه !  ن، امر ولادت نزديك شد، من شروع كردم به خواندن الم سجده و يس كه ناگاه نرجس با حالت فزع بر خاست. گفتم: آيا در خودت چيزى احساس ميكنى ؟
گفت : بلى اى عمه !
گفتم : قلب خود را جمع كن، اين علامت همان است كه به تو گفتم. پس مرا و نرجس را سستى خواب گرفت. وقتى بيدار شديم كه آن مولود مسعود به دنيا آمده بود، پس جامه را از روى او برداشتم ، ديدم كه در سجده است و مناحد خود را بر زمين گذاشته. او را در بر گرفتم ، ديدم نظيف و پاكيزه است. صداى پدرش بلند شد كه اى عمه ! پسرم را بياور. من او را بنزد آن حضرت بردم. آن جناب دستهاى خودرا در زير ران و كمر او گذاشت و قدمهاى او را بر سينه خود نهاد، پس زبان خود را در دهان او گذاشت و دست بر چشم و گوش مفاصل او ماليد و فرمود: اى پسرك من ! تكلم كن. حضرت حجة گفت: اشهدان الااله الاالله وحده لا شريك له و اشهدان محمدا رسول الله. پس صلوات فرستاد بر اميرالمؤ منين (ع ) و ساير ائمه تا پدر بزرگوار خود و ساكت شد.

 

  و در اين روز، سنه 237،اسحق بن ابراهيم، معروف به ابن راهويه، استاد بخارى، مسلم و ترمذى وفات كرد. او مشهور به حفظ حديث و فقه است .

  دراين روز، سنه 329، شيخ جليل معظم، ابوالحسن على بن محمد سمرى، كه آخر نواب امام عصر(ع ) بود، وفات كرد. قبر شريفش در بغداد، نزديك قبر شيخ كلينى است. سال وفات اين بزرگوار، سال تناثر نجوم بوده و بسيارى از علماء و محدثين شيعه در آن سال، به عالم بقا ارتحال نمودند كه از جمله: شيخ اجل اقدم على بن بابويه قمى بوده و در آن سال ابتداى غيبت كبرى شد.

 

در اين روز، سنه 476، قاضى عياض مغربى، شارح صحيح مسلم و سيد عميد الدين، پسر خواهر علامه حلى در سنه 681 متولد شدند.

روز شانزدهم

 

نماز شبش دو ركعت است، در هر ركعت حمد و يك مرتبه آية الكرسى و پانزده مرتبه توحيد.

روز هفدهم


نماز شبش دو ركعت است، در هر ركعت حمد و هفتاد و يك مرتبه توحيد و بعد از نماز هفتاد مرتبه استغفار.

روز هجدهم


نماز شبش ده ركعت است در هر ركعت حمد و پنج مرتبه توحيد.

  در اين روز، سنه 321، عالم فاضل اديب ابوبكر محمد بن الحسن معروف به ابن دريد، صاحب جمهره در لغت، در بغداد وفات كرد. او از علماء شيعه است. ابن شهر آشوب او را از شعراء اهل بيت شمار كرده و از حفظ او نقل شده كه هرگاه ديوان شعرى را يك مرتبه برایش مي خواندند از اول تا آخر آن حفظ می شد. اين امر غريبى است.

 

  و اتفاقا در همان روز عبدالله بن محمد، معروف به ابوهاشم جبائى، وفات يافت. مردم گفتند: مات علم اللغة و الكلام بموت ابن دريد و ابى هاشم. و اين نظير آن است كه در يك روز، كسائى و محد بن الحسن شيبانى فقيه، در رى وفات كردند. هارون الرشيد گفت: دفنا الفيقه و العربية بالرى. و همچنان كه كثيرعزه و عكرمه مولى ابن عباس در يك روز وفات كردند، مردم گفتند: مات افقه و اشعر الناس. ابوهاشم  و پدرش ابوعلى، از بزرگان معتزله مي باشند و در كتب كلاميه، عقايد ومذاهب ايشان مذكور است .

روز نوزدهم

 
نماز شبش دوركعت است در هر ركعت حمد و پنج مرتبه آية قل اللهم.

  شيخ بهائى گفته: در اين روز، سنه 6، غزوه بنى المصطلق واقع شده ولی در ناسخ التواريخ، اين غزوه را در سال پنجم ذكر كرده است .

روز بیستم


نماز شبش چهار ركعت است ، در هر ركعت حمد و پانزده مرتبه سوره نصر.

روز بیست و یکم


نماز شبش هشت ركعت است ، در هر ركعت حمد و توحيد و معوذتين.

  در اين روز، سنه 506، ابو سيعد عبدالكريم بن محمد سمعانى مروزى شافعى، مورخ نساب، صاحب انساب و تواريخ مشهوره و تذئيل تاريخ بغداد و غيره ها متولد شد.

روز بیست و دوم


نماز شبش دو ركعت است ، در هر ركعت حمد و يك مرتبه جحد(کافرون) و پانزده مرتبه توحيد.

  در اين روز، سنه 588: شيخ اجل اعظم قطب المحدثين محمد بن على بن شهر آشوب سروى مازندرانى، صاحب مناقب و غيره وفات يافت و در بيرون حلب، در بلاى كوه معروف به جبل جوشن به خاك رفت. در همان جائي كه مشهد السقط و قبر ابن منير، شاعر امامى قرار دارد. ابن شهر آشوب، از شيوخ شيعه است ولكن علماء عامه نيز به فضل او معترفند و او را تجليل كرده اند و در تراجم، حال او را نوشته اند و به كثرت علم و عبادت و خشوع و تهجد، او را ستوده اند. نقل شده كه هميشه باطهارت بوده و گاهي كه مناقب را مي نوشته هزار كتاب مناقب نزد او بوه با اين بضاعت تمام در اول كتاب مناقب مي فرمايد: مالى و للتصنيف و التأليف مع قلة البضاعة وعظم شأن هذه الصناعة.

روز بیست سوم

نماز شبش سى ركعت است ، در هر ركعت حمد و يك مرتبه سوره اذا زلزلت.

  در اين روز، سنه 304، سيد ابو محمد اطروش حسين بن على بن الحسين بن عمر الاشرف بن امام زين العابدين، در آمل وفات كرد. اين سيد جليل، معروف به ناصر كبير و جد مادری  سيدين است. زيديه به او اعتقاد زیادی دارند. از تفسير كبير او بسيار نقل مي كنند. قال ابن ابى الحديد: هوشيخ الطالبين و عالمهم و زاهدهم واديبهم و شاعر هم ملك بالاد الديلم و اجبل و لقب بالناصر للحق و جرت له حروب عظيمه مع السامانيه و توفى بطبرستان، سنه 304

  و در اين روز، سنه 334، مستكفى بالله، خليفه 22 عباسى را از خلافت خلع كردند و با مطيع لله بيعت كردند. احمد بن بويه ديلمى، چشمان مستكفى را كور نمود. پس در بغداد سه خليفه كور، جمع شدند، قاهربالله، متقى بالله و مستكفى بالله و اين هر سه، بكمال ذلت زندگى مي كردند.

  و در اين روز، سنه 817: عبدالرحمن ابن احمد فارسى، ملقب به ملاجامى، شيخ الاسلام اهل سنت، صاحب نفحات و شرح كافيه و غيره متولد شد.

روز بیست و چهارم

 
نماز شبش دو ركعت است، در هر ركعت حمد و ده مرتبه سوره نصر.

روز بیست و پنجم

 

نمازشبش ده ركعت است ، درهر ركعت حمد و يك مرتبه الهيكم التكاثر.

  در اين روز، سنه 105، يزيد بن عبدالملك مروان، وفات کرد. او  سبط يزيد بن معاويه است و بعد از عمر بن عبدالعزيز به تخت نشست و تا مدت چهل روز به سيره عمر رفتار كرد. سپس چهل نفر از مشايخ شام نزد او آمدند و قسم ياد كردند كه خلفا را در آخرت، حساب و عقابى نيس.ت يزيد فريفته گرديد و از روش عمر دست كشيد. نقل شده كه او عاشق کنیزی به نام جبابه شد. دائماً با او در عيش و عشرت بود، تا وقتى كه حبابه مرد. يزيد از مرگ او سخت غمگين شد و عيشش منقص و عقلش ‍ ناقص شد. امر كرد كه مرده حبابه را دفن نكنند و پيوسته او را مي بوسيد و مي بوئيد تا آن كه بدن حبابه متعفن شد و گنديد. مردم خليفه را بر اين كار عيب كردند. اذن داد دفنش كردند و خود بر سر قبر او مقيم شد. و به قولى دوباره امر كرد جيفه گنديده او را از گور بيرون آوردند. بعد از پانزده روز از مرگ حبابه يزيد نيز مرد.

و در اين روز، سنه 137، ابو مسلم مروزى به امر منصور، کشته شد. ابو مسلم همان کسی است كه بنى عباس ‍ با سعى و كوشش او، به دولت رسيدند. او مردى به صفت حزم و بطش، معروف ،و بسيار سفاك و خونريز بوده ، چنان چه عدد مقتولين او را كه جبرا كشته بود: ششصد هزار، شماره كرده اند.

روز بیست و ششم


نماز شبش ده ركعت است ، در هر ركعت حمد و ده مرتبه آيه آمن الرسول.

روز بیست هفتم


نمازش دو ركعت است ، در هر ركعت حمد و ده مرتبه سوره اعلى.

  در اين روز، سنه 352، حسن بن محمد، معروف به مهلبى، وزير معزالدوله ديلمى، وفات كرد. و او از احفاد مهلب بن ابى صفره زادى است. پيش از آن كه به وزارت برسد، در كمال فقر وفاقه زندگى مي كرده به حيدي كه آرزوی مرگ می كرده.

 

روز بیست و هشتم


نماز شبش چهار ركعت است ، در هر ركعت حمد و يك مرتبه توحيد و معوذتين.

  روزه اين روز و دو روز بعد كه متصل به ماه رمضان شود ثواب بسيار دارد. اما آن كه وارد شده كه بايد تفريق كرد، بين شعبان و ماه رضمان بافطار يك روز، يا دوروز، شايد براى آن كسی باشد كه جميع شعبان را روزه مي گيرد براى آن كه ضعف پيدا نكند در روزه مستحب براى روزه واجب.

 

  بدان كه در مثل چنين روزى، رسول خدا صلى الله عليه وآله ، به بلال فرمود: مردم را ندا كن تا جمع شوند. چون جمع شدند، آن حضرت به منبر تشريف برد و فضيلت ماه رمضان را بيان فرمود.

روز بیست نهم


نماز شبش دو ركعت است ، در هر ركعت حمد يك مرتبه و هر يك از الهيكم  توحيد و معوذتين ده مرتبه .

روز سی ام


  نمازش دو ركعت است ، در هر ركعت حمد و ده مرتبه سبح اسم ربك الاعلى و بعد از سلام صد مرتب:ه اللهم صلى على محمد و آل محمد.
شيخ از حضرت صادق عليه السلام روايت كرده كه آن جناب در شب آخر شعبان و شب اول ماه رمضان ، اين دعا مى خواندند: اللهم ان هذا الشهر المبارك ... .

 

منبع: وقایع الأیام قمی

Copyright © 2009 The AhlulBayt World Assembly . All right reserved